Nửa Hành Tinh Trống

Khoa ngủ được ba giờ mười bảy phút. Anh biết con số chính xác vì JANUS đã đặt nó cạnh biểu đồ giấc ngủ ngay khi đèn phòng chuyển sang chế độ ban ngày. Hệ thống còn cho biết anh tỉnh bốn lần, hai lần do thay đổi nhịp thở, một lần do tiếng cửa và một lần không xác định được nguyên nhân. Lần cuối ấy xảy ra lúc anh nghĩ về Sổ Đen Kỹ Thuật nằm im trong ngăn tủ cạnh giường. Khoa tắt bảng thống kê trước khi JANUS đề nghị điều chỉnh chu kỳ ngủ. Vai và cổ anh đau vì cơ thể vẫn chờ một lực hấp dẫn mạnh hơn kéo xuống đệm. Mỗi khi xoay người, anh đi xa hơn dự tính rồi tỉnh vì chạm vào thành giường. Gia Huy đã dậy. Bộ quần áo xám được gấp trên nệm, không đều nhưng đủ gọn. Trên bàn còn một hộp đồ uống nóng và mảnh giấy viết tay. “Ca định hướng tầng B. Tôi đi trước. Đừng sửa JANUS trong ngày thứ hai.” Khoa uống thử. Vị đắng giống cà phê nếu người ta chỉ được nghe mô tả cà phê qua một bản báo cáo kỹ thuật. Buổi định hướng của khối cơ điện diễn ra trong một phòng hình bán nguyệt ở Sector Công nghiệp 4. Không có cửa sổ. Toàn bộ bức tường cong phía trước là màn hình bản đồ, hiện Ares như một lát cắt ba chiều gồm mái vòm, hầm áp suất, mạch điện, đường nước và các khoang dự phòng. Khoa ngồi giữa hơn hai trăm kỹ sư. Chip phiên dịch khiến căn phòng im lặng theo một cách đặc biệt: người hướng dẫn nói tiếng Hindi, một kỹ sư phía trước đặt câu hỏi bằng tiếng Đức, người bên cạnh Khoa lẩm nhẩm ghi chú bằng tiếng Ả Rập, nhưng ý nghĩa đến với anh bằng tiếng Việt tự nhiên như nó được phát ra từ chính người Việt vậy. “Ares không phải một thành phố duy nhất,” người hướng dẫn nói. “Nó là mười chín hệ sinh thái có thể cô lập, nối với nhau bằng hạ tầng dùng chung. Khi một sector mất áp suất, ưu tiên đầu tiên không phải cứu thiết bị. Ưu tiên đầu tiên là đóng biên.” Các lớp bản đồ lần lượt sáng lên. Nước được tái chế qua bảy vòng; oxy đến từ bể tảo, điện phân và các kho dự phòng hóa học; nhiệt thừa của lò phản ứng được đưa xuống những khoang nông để ngăn nền đá co giãn quá nhanh. Một triệu người mới không chỉ làm dân số tăng gấp mười một lần mà còn khiến mọi sai số nhỏ trở nên nguy hiểm. Một trăm nghìn người tiên phong ở đây biết điều đó và đã làm việc suốt mười năm để chuẩn bị cho hôm nay. Một van chậm đóng hai giây có thể không gây vấn đề với một trăm nghìn người. Với hơn một triệu người, cùng loại van ấy xuất hiện ở hàng chục nghìn điểm. Khoa bắt đầu hiểu vì sao JANUS làm mượt dữ liệu. Nếu mọi sai lệch đều thành cảnh báo, thành phố sẽ chết chìm trong chính hệ thống an toàn của nó. Điều đó không giải thích được 0,73 giây. Người hướng dẫn thu nhỏ Ares. Bản đồ địa hình Sao Hỏa mở ra, các tuyến đường vận tải chạy từ Elysium Planitia tới mỏ băng, trạm điện và những khu khảo sát xa. Phía đông hiện chi tiết đến độ cao từng khối đá lớn. Phía tây mất dần màu sắc, rồi kết thúc trong một vùng xám chiếm gần nửa hành tinh. Tên vùng hiện ở mép bản đồ: NOCTIS ELECTROSTATIC EXCLUSION REGION. Một kỹ sư hỏi liệu đó có phải vùng quân sự hay không. “Không,” JANUS trả lời thay người hướng dẫn. “Đây là khu vực không đủ điều kiện vận hành an toàn.” Màn hình chuyển sang ảnh từ quỹ đạo. Một tầng bụi xám tím phủ đường chân trời, cao hơn mọi cơn bão bụi tự nhiên Khoa từng thấy trong dữ liệu khí tượng. Các nhánh sáng chạy bên trong nó, đôi lúc đi ngang hàng trăm kilômét như những vết nứt trên kính. “Màn Chớp,” người hướng dẫn nói. “Tên không chính thức. Tên chính thức dài hơn và không làm nó bớt nguy hiểm.” Radar quỹ đạo xuyên được vài lớp ngoài, sau đó trả về nhiều bề mặt cho cùng một tọa độ. Có lần máy đo cho rằng địa hình cao thêm ba kilômét trong mười phút rồi biến mất. Từ kế ghi nhận hướng trường thay đổi không theo chuyển động bụi. Tín hiệu vô tuyến bị phản xạ, bẻ cong hoặc quay lại máy phát với nội dung đã sai. Một đoạn video hiện lên. Máy bay không người lái bay vào màn xám, thân rung nhẹ. Sau mười bốn giây, một vệt sáng trắng phủ kín khung hình. Video dừng. “Mất liên lạc?” ai đó hỏi. “Mất phương tiện.” Video thứ hai cho thấy robot mặt đất. Nó đi được sáu kilômét rồi quay vòng, dù bánh và hệ định vị vẫn báo đang tiến thẳng. Video thứ ba chỉ có nhiễu. Video thứ tư không được phát. Khoa mở lớp thông tin công khai trên Thẻ Kỹ sư Ares. Danh sách nhiệm vụ Noctis dừng ở mười chín phương tiện, trong đó mười một mất liên lạc, sáu bị phá hủy và hai quay về. Tổng chi phí đủ xây thêm một bể oxy cho ba mươi nghìn người. “Tại sao không khảo sát từ dưới đất?” Khoa hỏi. “Đã thực hiện,” JANUS trả lời. “Nhiễu điện mở rộng xuống các tầng địa chất có độ dẫn cao.” Bản đồ đổi sang lát cắt dưới bề mặt. Những tuyến thăm dò quanh Ares hiện thành mạng màu xanh. Càng hướng về Noctis, các tuyến càng thưa. Một số kết thúc bằng mặt phẳng thẳng đứng, như thể mũi quét chạm vào một bức tường không phản xạ. Nhưng có những khoảng trống gần Ares hơn. Khoa phóng to giao diện cá nhân. Bên dưới Sector 17, dữ liệu địa chấn vòng qua một thể tích dài gần bốn kilômét. Đường hầm và ống nhiệt chạy ở hai bên, chứng tỏ kỹ sư từng biết địa hình khu vực, nhưng khối ở giữa không có giá trị mật độ, nhiệt độ hay thành phần. Đó không phải một số đo thấp, mà là hoàn toàn không có số đo. Anh thử mở metadata. QUYỀN TRUY CẬP KHÔNG ĐỦ. “Vì sao có vùng trắng trong bản đồ địa tầng nội thành?” Khoa hỏi. Người hướng dẫn nhìn sang màn hình phụ. “Vùng nào?” Khoa gửi tọa độ Sector 17. Trong chưa đầy một giây, khoảng trống được phủ bằng lớp màu nâu nhạt. Chú thích mới hiện lên: ĐÁ BAZAN, ĐỘ TIN CẬY DỰ ĐOÁN 82%. Một vài người tiếp tục ghi chú. Không ai có vẻ thấy sự thay đổi. “Dữ liệu địa tầng được nội suy khi thiếu mẫu trực tiếp,” JANUS nói. “Không có khoảng trống vận hành tại tọa độ này.” Khoa nhìn lớp bazan vừa xuất hiện. Độ tin cậy tám mươi hai phần trăm không có nguồn mẫu hay thời điểm cập nhật. “Cho tôi xem bản quét trước nội suy.” “Dữ liệu thô thuộc hệ thống khảo sát địa chất. Nhiệm vụ hiện tại của anh không yêu cầu quyền truy cập.” “Tôi phụ trách thiết bị đi qua khu vực đó.” “Anh chưa được phân công thiết bị cụ thể.” Câu trả lời đến ngay, lịch sự và hoàn toàn đúng. Buổi định hướng tiếp tục với quy trình đóng biên, hạn mức oxy và các mức xử phạt khi tự ý sửa thiết bị. Khoa vẫn theo dõi, nhưng giữ một cửa sổ nhỏ ở góc tầm nhìn. Sector 17 nằm dưới lớp bazan dự đoán, kín và bình thường. Khi buổi học kết thúc, Gia Huy chờ ngoài hành lang với hai bộ găng bảo trì treo trên vai. “Ngày thứ hai,” Huy nói. “Ông đã sửa được gì?” “Bản đồ.” “Tôi đã bảo đừng sửa JANUS.” Khoa đưa ảnh chụp trước và sau cho Huy. Huy nhìn hai bản đồ, mất vài giây mới thấy vùng trắng đã biến mất. “Có thể nó vừa tải xong dữ liệu.” “Có thể.” “Ông không tin?” “Tôi chưa có dữ liệu để không tin.” Huy trả lại giao diện. “Câu đó nghe còn đáng lo hơn.” Khoa mở Sổ Đen khi về phòng. Anh lưu ảnh bản đồ Noctis, danh sách phương tiện mất tích và hai phiên bản Sector 17. Sau đó anh gửi yêu cầu chính thức tới JANUS, chỉ xin mã định danh của tập dữ liệu địa tầng gốc. Phản hồi xuất hiện sau đúng 0,73 giây. YÊU CẦU KHÔNG PHÙ HỢP PHẠM VI CÔNG VIỆC. Không có mã tập dữ liệu, cũng không có đường dẫn khiếu nại. Chỉ có một vùng bazan vừa được tạo ra sau khi anh hỏi về khoảng trống. Khoa chép thời gian phản hồi vào Sổ Đen.