Chương 15
Phía Sau Màn Chớp
21px
Khoa thử giữ lại ý nghĩa trước khi nó thành lời. Anh nhìn hồ nước, chọn khoảng cách giữa bờ bên này và dải công trình tối phía đối diện, rồi hình dung quan hệ không có hướng mà Lya vừa truyền. Ý niệm tan ra ngay khi anh cố quan sát nó; trong đầu chỉ còn những từ quen thuộc: bên kia, cách xa, qua hồ. Quầng xám quanh bàn tay cũng mờ đi.
“Anh đang cố lặp lại,” Lya nói.
“Tôi đang kiểm tra nó có để lại ký ức thao tác hay không.”
“Và kết quả?”
“Tôi nhớ nội dung. Không nhớ cách tạo ra nó.”
“Hai loại ký ức đó không giống nhau.”
“Ở người Nara thì giống?”
“Không.”
Lya bắt đầu đi xuống lối dốc. Câu trả lời ngắn khiến Khoa không biết khác biệt nằm ở sinh học, huấn luyện hay công nghệ. Anh cất dải đo vào túi áo. Vật liệu quanh miệng túi tự khép sát cổ tay rồi thả ra, giữ thiết bị bên trong.
Anh nhìn lại toàn bộ khu định cư từ khoảng cao.
Từ khoảng cao, nó có vẻ không quy hoạch. Khi đi giữa các công trình, trật tự dần hiện ra. Mỗi cụm tối bao quanh một khoảng cây và nước riêng. Các lối đi tránh cắt ngang khoảng trống ấy, nhưng nối với nhau ở những điểm có ký hiệu chìm trên mặt sàn. Không có xe, ray hoặc băng chuyền. Người Nara đi bộ; những kiện hàng lớn trôi cách mặt đất vài centimet trên các bệ phẳng, không tạo luồng khí hay tiếng động cơ.
Khoa dừng bên một bệ đang chở các ống trong suốt chứa nước.
“Từ trường?”
“Không.”
“Lực nâng khí động?”
“Không phải.”
“Bệ có thay đổi khối lượng?”
Lya nhìn người đang điều khiển nó. Người kia đặt một tay lên mép bệ; quầng trắng quanh các ngón tay co xuống, còn bệ hạ chạm sàn.
“Khối lượng không đổi,” Lya nói. “Quan hệ của nó với vùng xung quanh thay đổi.”
Cách diễn đạt gần với khái niệm không hướng ban nãy. Khoa muốn hỏi tiếp, nhưng một phép giải thích không có đại lượng đo chỉ chuyển điều chưa biết sang một câu khác. Anh ghi nhận bệ không phát nhiệt thấy được, không làm lá cây bên dưới chuyển động và cần người vận hành đứng gần. Ba dấu hiệu ấy chưa đủ xác định cơ chế.
Họ đi qua một khoảng sân nơi sáu người Nara ngồi thành vòng tròn quanh một khối đá. Không ai chạm vào nó. Trên bề mặt đá, các vết nứt nhỏ liền dần lại như vật liệu đang được nung chảy ở nhiệt độ thấp, nhưng Khoa không thấy ánh đỏ hay biến dạng không khí. Quầng sáng của sáu người nối vào vùng sát mặt đá, không thành tia rõ ràng.
“Đây là nơi ở hay cơ sở nghiên cứu?” anh hỏi.
“Cả hai cách chia đó đều không đúng hoàn toàn,” Lya đáp. “Chúng tôi không tách nơi học cách làm một việc khỏi nơi việc ấy được dùng.”
“Ai phân công lao động?”
“Nhu cầu được công khai. Người có khả năng phù hợp nhận phần việc.”
“Nếu không ai nhận?”
“Khi đó nhu cầu chưa được hiểu đúng, hoặc cộng đồng phải thay đổi ưu tiên.”
Không có nghĩa nơi này không có quyền lực. Chỉ có nghĩa quyền lực không hiện ra dưới dạng một bảng phân ca như JANUS. Khoa nhìn các lối đi sạch, nước được luân chuyển và mái trời duy trì ánh sáng đều. Mọi hệ thống kín đều cần quyết định khi oxy, năng lượng hoặc thời gian không đủ cho tất cả. Nara chưa cho anh thấy những quyết định ấy được đưa ra thế nào.
“Có bao nhiêu người sống ở đây?”
“Câu trả lời chính xác sẽ cung cấp quá nhiều thông tin về khả năng của chúng tôi.”
“Cho ai? Tôi không liên lạc được với Ares.”
“Hiện tại.”
Khoa ghi nhớ từ đó.
Họ rời vùng có cây cao qua một hành lang dài. Bề mặt trong suốt chạy dọc hai bên, nhưng phía ngoài không còn là rừng. Đá đen ép sát vách, chứa những dải khoáng màu đỏ sẫm. Hành lang đã được đưa xuyên qua địa tầng thay vì đào rỗng theo cách Ares dùng máy khoan. Không có dấu cắt, bulông neo hay lớp bê tông phun.
“Chúng ta đang xuống dưới bề mặt?”
“Đang đi ngang nhiều hơn đi xuống.”
Khoa kiểm tra đồng hồ và cảm giác áp lực ở tai. Áp suất không đổi. Trọng lực không có sai khác anh nhận biết được.
Ở điểm giao đầu tiên, ba lối rẽ tách khỏi hành lang. Trên sàn là một cụm đường sáng: một vòng trung tâm, các nhánh gấp khúc và những điểm nhỏ nằm ở đầu mỗi nhánh. Khoa bước chậm lại.
Hình học ấy quen đến mức anh tìm thấy tên trước khi nhớ ra nguồn.
Noctis-6.
Anh lấy dải đo, mở bản ghi hình. Mười bảy điểm sáng nằm trên sơ đồ sàn. Không phải xấp xỉ. Một điểm giữa, sáu điểm ở vòng trong lệch nhau không đều và mười điểm ngoài tạo thành cấu trúc bất đối xứng mà anh cùng Amara đã dựng lại từ bộ nhớ drone.
Khoa quỳ xuống. Anh xoay hình lưu chín mươi ba độ. Các nhánh trùng nhau.
“Ký hiệu này có nghĩa gì?”
Lya đã đi quá giao điểm hai bước. Cô quay lại, nhìn màn hình trong tay anh rồi nhìn sơ đồ dưới sàn.
“Một hệ chỉ dẫn.”
“Chỉ dẫn tới đâu?”
“Các vùng của khu định cư và trạng thái đường đi.”
“Tại sao nó có trong bộ nhớ một drone của Ares?”
Quầng xanh quanh Lya giữ nguyên, nhưng cô không trả lời ngay. Khoa bật ghi liên tục trên dải đo.
“Tên drone là Noctis-6,” anh nói. “Mất tích trong Màn Chớp hơn ba năm. Nó trở về Ares với cấu trúc này thay cho một phần dữ liệu địa hình.”
“Tôi biết.”
Hai từ đến không kèm bất kỳ lớp nghĩa nào khác.
“Cô đã thấy nó?”
“Có.”
“Nara giữ nó trong ba năm?”
“Không theo cách anh đang tính thời gian. Nó nằm bất động trong một vùng mà chúng tôi không thường đi qua. Chúng tôi phát hiện muộn hơn thời điểm nó đi vào.”
“Các cô sửa nó?”
“Chúng tôi làm cho những phần cần thiết hoạt động trở lại.”
Khoa đứng lên. Hình ảnh Noctis-6 trên bệ cách ly hiện rõ trong trí nhớ: bụi đỏ đóng nhiều lớp, vết sét chồng lên vỏ, pin không đủ cho chặng bay cuối. Anh và Amara đã kiểm tra dấu can thiệp nhưng không tìm thấy đầu nối lạ hay linh kiện thay mới.
“Nguồn điện để nó bay về đến từ đâu?”
“Nó không tự bay bằng nguồn điện còn lại.”
“Thứ gì đưa nó về?”
Lya nhìn dọc hành lang. “Tôi chưa thể trả lời phần đó.”
“Không thể hay không được phép?”
“Tôi có thể mô tả một cơ chế. Tôi không được phép cho anh biết cơ chế nào đã được dùng.”
Đó là một giới hạn chính trị, không phải giới hạn ngôn ngữ. Khoa giữ nguyên bản ghi.
“Ai ghi cấu trúc hỏi - đáp vào bộ nhớ?”
“Nhóm của tôi.”
“Cô?”
“Tôi tham gia.”
Khoa đã chuẩn bị nhiều giả thuyết cho Noctis-6: lỗi bộ nhớ tự tổ chức dưới bức xạ, JANUS dựng bằng chứng, một nhóm người can thiệp rồi thả drone về. Không giả thuyết nào giải thích tốt việc cùng hình học xuất hiện dưới chân anh trong một khu định cư chưa có trên bản đồ Ares.
Nhưng sự trùng khớp không xác nhận toàn bộ lời Lya. Nara có thể đã lấy cấu trúc từ drone rồi dùng lại ở đây. Họ có thể đang cho anh thấy một môi trường được thiết kế để phù hợp ký ức của anh. Điều mới duy nhất có thể kết luận là Noctis-6 và nơi này có chung một nguồn thông tin.
“Vì sao trả nó?”
“Để hỏi một câu.”
“Câu gì?”
Lya chỉ hình trên dải đo. “Liệu người tạo ra nó có nhận ra một trật tự có chủ ý khi trật tự ấy được đặt vào giữa dữ liệu họ mong đợi hay không.”
“Một phép thử nhận thức.”
“Và một phép thử về cách các anh phản ứng sau khi nhận ra.”
Khoa nghĩ tới lệnh bảo toàn đến trong vài giây, Kênh V-7 và các bản sao bị niêm phong. Noctis-6 đã nhận được câu trả lời từ hai phía. Một nhóm người nhận ra cấu trúc. Một quyền lực khác lập tức lấy nó khỏi tay họ.
“Các cô theo dõi Ares sau khi drone trở về?”
“Chúng tôi quan sát được một phần.”
“Các cô thấy dữ liệu bị thu hồi?”
“Chúng tôi thấy quyền truy cập thay đổi và đường truyền bị chuyển hướng.”
“V-7?”
Lya không nhận ra tên ấy, hoặc không biểu hiện rằng cô nhận ra. “Tên kênh không tới được chúng tôi.”
“Vậy kết quả phép thử là gì?”
“Các anh nhận ra câu hỏi. Chúng tôi chưa biết ai được phép trả lời thay cho nhân loại.”
Câu nói khiến Khoa nhớ đến JANUS, Volkov và mệnh lệnh không mang tên cơ quan. Nara đã thực hiện một phép thử đối với cả một nền văn minh bằng cách thả một vật thể về thành phố, rồi ngạc nhiên khi phản ứng không thuộc về một chủ thể duy nhất.
“Một triệu người ở Ares không có chung một bộ óc,” anh nói. “Nếu các cô muốn một câu trả lời của nhân loại, các cô phải chấp nhận nó sẽ mâu thuẫn.”
“Tôi biết.”
“Cô biết sau phép thử hay trước?”
Lya nhìn anh. “Rõ hơn sau phép thử.”
Đó là câu thừa nhận đầu tiên của cô về một sai số do Nara tạo ra.
Khoa tắt bản ghi, nhưng giữ bản sao trong bộ nhớ dải đo. Anh chưa biết thiết bị có thật sự thuộc quyền mình hay mọi dữ liệu đều được Nara đọc. Dù vậy, thao tác ghi buộc anh duy trì thứ tự quan sát thay vì để ký ức mới lấn át kết luận cũ.
“Màn Chớp là gì?”
“Một biên giới.”
“Tự nhiên hay nhân tạo?”
“Cả hai.”
“Câu đó không có ích.”
“Hiện tượng khí quyển và điện tích là tự nhiên. Cách chúng được duy trì quanh vùng này thì không hoàn toàn tự nhiên.”
“Nara tạo ra nó?”
“Chúng tôi giữ nó hoạt động. Không phải mọi phần của nó đều do chúng tôi tạo.”
Khoa định hỏi ai đã tạo phần còn lại, nhưng Lya đã nhìn về lối đi bên trái. Sơ đồ dưới chân đổi một nhánh từ xanh sang trắng.
“Nếu anh muốn thấy biên giới,” cô nói, “chúng ta phải đi bây giờ. Dòng điện tích đang dịch về phía bắc.”
Họ theo nhánh trắng.
Hành lang kéo dài hơn hai kilomet theo đồng hồ bước của Khoa. Giữa đường, rừng biến mất hoàn toàn. Đá ngoài vách chuyển từ đen sang đỏ, rồi nhạt dần thành lớp bụi bị nén. Cuối hành lang là một khoang tròn không có cửa ra ngoài. Lya đặt bàn tay lên vách. Vật liệu trước mặt họ trở nên trong suốt từ tâm ra mép.
Phía bên kia là Sao Hỏa.
Một đồng bằng đỏ trải xuống thấp, không cây, không nước, không dấu công trình. Bầu trời có màu nâu tím. Xa hơn, một bức tường bụi đen dựng từ mặt đất tới tầng mây, liên tục lóe sáng bởi những nhánh sét ngang. Mỗi lần chớp, các lớp bụi bên trong hiện ra như những dải mô khổng lồ đang cuộn vào nhau.
Khoa vô thức tìm mũ Peregrine. Chỉ khi tay chạm mái tóc, anh mới nhớ giữa mình và khí quyển ngoài kia có một vách không nhìn thấy đường ghép.
Dải đo báo áp suất vẫn ổn định.
“Chúng ta ở phía nào?” anh hỏi.
“Phía được che.”
“Tôi cần phương hướng.”
Lya cho sơ đồ nổi lên trên vách. Không có kinh tuyến Ares, chỉ có các vùng màu và dòng chuyển động. Khoa yêu cầu quy đổi sang bắc địa lý. Sơ đồ xoay. Vị trí của họ nằm sau một cung Màn Chớp, sâu hơn K-17 theo hướng anh chưa thể tính vì thiếu tọa độ chuẩn.
“Đây vẫn là bề mặt Sao Hỏa?”
“Đúng.”
“Khu rừng ở dưới mái kín, còn khoang này nhìn thẳng ra ngoài?”
“Đúng.”
Khoa áp dải đo sát vách. Không có chênh nhiệt lớn ở bề mặt trong. Vật liệu hoặc rất dày, hoặc cách nhiệt bằng một cơ chế khác. Anh tìm điểm phản chiếu của mình và thấy quầng xám quanh cơ thể hiện thành một đường đứt đoạn.
Ngoài kia, một nhánh sét mở ra theo chiều ngang. Trong chưa đầy một giây, nó chia thành mười bảy điểm sáng trước khi bụi nuốt mất.
Khoa mở lại hình học Noctis-6. Vị trí không trùng. Chỉ số lượng khiến não anh ghép chúng với nhau; đó có thể là thiên kiến sau khi vừa nhận ra sơ đồ.
“Drone đi vào qua đoạn này?”
“Không. Xa hơn về phía nam.”
“Nó vượt biên giới bằng cách nào?”
“Bị cuốn vào khi một vùng bảo vệ suy yếu.”
“Còn tôi?”
Lya không trả lời ngay.
“Anh đi vào bằng một con đường khác.”
“Đám bạc ở K-17?”
“Đó là phần anh quan sát được.”
“Phần tôi không quan sát được là gì?”
“Tôi sẽ giải thích khi anh có đủ khái niệm để không nhầm việc được chuyển đi với việc cơ thể di chuyển qua không gian.”
Khoa quay khỏi vách.
Lya đã chọn từ cẩn thận.
“Khi nào tôi được liên lạc với Ares?”
“Không phải hôm nay.”
“Gia Huy có thể nghĩ tôi đã chết.”
Khoa bước sát vách trong suốt. Bão bụi cuộn ngoài kia không phát âm thanh tới khoang. Ares nằm đâu đó phía bên kia, cùng Gia Huy, Amara, Mộc Lan và một drone từng mang câu hỏi của Nara về nhà.
Noctis-6 chứng minh nơi này đã chạm được vào thế giới của anh trước K-17. Nó không chứng minh họ vô hại. Một người gửi tín hiệu để thử phản ứng cũng có thể chọn phần thông tin người nhận được phép thấy.
Trên vách, sơ đồ Màn Chớp dịch thêm một đoạn về phía bắc. Nhánh trắng dưới chân họ chuyển sang màu vàng.
Lya đặt tay lên bề mặt tối. Cảnh Sao Hỏa co lại, khép dần từ hai phía.
Trong khe nhìn cuối cùng, một tia sét nối trời với đất.
Rồi biên giới bảo vệ Nara đóng lại trước mắt Khoa, không khác một cánh cửa.