Người Tố Cáo Và Ai Đứng Sau

Tờ ghi chép nằm trên sàn trước mặt hắn, không gấp. Trần Mặc đã viết nó từ đêm qua, ba cột hẹp, mực khô không đều, một số chỗ đè lên nhau vì hắn không chờ đủ. Cột trái: tên người đệ đơn tố cáo. Cột giữa: thời điểm. Cột phải: chuỗi những "ai đó nhắc", dẫn từ người này sang người kia theo chiều dài của trang. Hắn không vội đọc lại; đêm qua hắn đã đọc đủ rồi. Khi ấy hắn còn hỏi câu hỏi của người đang bào chữa cho mình, chưa phải của người muốn hiểu cơ chế. Hắn nhớ lúc gấp bốn quyển công pháp lại mà không viết gì thêm, tưởng là vì không có gì để ghi. Giờ hắn hiểu: mình chưa biết đang tìm gì, nên không có chỗ để đặt bất kỳ điều gì xuống. Đến lúc này, câu hỏi ấy mới rõ. Câu hỏi không phải ai tố cáo. Câu hỏi là ai khiến người đó nghĩ rằng đó là việc đúng cần làm. Phòng 4 nằm cuối dãy, cửa không chốt. Trần Mặc gõ một lần rồi đẩy vào. Văn Kha đang ngồi trên tấm ván cạnh cửa sổ, vá lại một vạt áo bằng kim và chỉ thô. Hắn ngẩng lên không ngạc nhiên, kiểu người quen có người tới tìm. "Sư đệ Trần à." Văn Kha xếp áo sang một bên. "Ngồi đi." Trần Mặc ngồi xuống bậc cửa sổ đối diện, không lấy gì kê lưng. "Chuyện huynh đệ đơn tố cáo tuần trước," hắn nói, "tôi muốn nghe lại từ đầu." Văn Kha không co người lại. Bản tính quen chuyện trò làm người này không thấy câu hỏi là mối đe dọa, hắn chỉ kéo mình vào câu chuyện của người khác, rồi kể lại dễ dàng. Đó là cách Văn Kha sống trong tông môn, không phải vì hắn không cẩn thận, mà vì hắn không nghĩ có gì phải cẩn thận. "Từ đầu là từ đâu?" Văn Kha hỏi lại, không phải né tránh mà là hỏi thật. "Từ lần đầu huynh nghe nhắc đến chuyện đó." Văn Kha nghĩ một chút. "Là trong buổi ngồi uống trà ở mái hiên phía đông. Có mấy sư huynh ngồi, không phải buổi họp gì, chỉ là ngồi thôi." Hắn dừng lại, nhớ lại. "Sư huynh Lâm Thứ nhắc đến, không phải nói với tôi, chỉ kể cho người ngồi cạnh nghe. Tôi ngồi ngoài rìa, nghe thấy." "Sư huynh Lâm Thứ nói gì?" "Nói về một vụ mượn công pháp bất thường. Nói kiểu... kể chuyện trong tông môn, không phải cáo buộc gì." Văn Kha nhún vai. "Nhưng nghe xong thì tôi thấy có vẻ là chuyện nên báo." Trần Mặc gật đầu. "Sư huynh Lâm Thứ nghe từ đâu?" Câu trả lời của Văn Kha dẫn hắn đến Lâm Thứ. Rời phòng 4, Trần Mặc lần lượt tìm Lâm Thứ và hai người được nhắc tới; mỗi người nhớ một đoạn khác nhau của cùng một chuyện. Không ai nhận mình là nguồn, cũng không ai nghĩ mình đang truyền tin. Trần Mặc ngồi ở góc tường ngoài hành lang, trải một tờ giấy mới lên gối tay. Hắn không vẽ cây phả hệ. Cây phả hệ có gốc, có ngọn, có hướng. Cái hắn vẽ trông khác: các điểm nằm rải rác, nối nhau bằng mũi tên chạy nhiều chiều, không điểm nào đứng cao hơn điểm nào. Thông tin không chảy từ trên xuống. Nó lan ra từ một điểm không có trên tờ giấy này. Hắn nhớ đến một cuốn sách mỏng trong thư viện, cuốn hắn từng lướt qua trong lúc chờ người khác trả sách. Không ai nhắc tên nó, không có ghi chú mượn trong sổ quản lý. Tên cuốn là Vô Ngôn Cảnh Thế Ký. Hắn chỉ đọc được vài trang trước khi đặt xuống vì không thấy liên quan. Những trang đó ghi lại các trường hợp "thế gian tự vận hành mà không cần ai điều khiển", không phải triết luận, mà là quan sát cụ thể: một vụ tranh chấp đất đai tự leo thang không cần kẻ chủ mưu, một tin đồn tự phát tán không cần người gieo, một nhóm người tự chia phe không cần ai chia. Khi đó hắn nghĩ đó là ghi chép tản mạn của người thích quan sát. Giờ hắn nghĩ khác. Nếu biết thế gian vận hành như vậy, thì người đủ kiên nhẫn hoàn toàn có thể tạo ra một điểm khởi đầu. Đặt câu chuyện vào đúng chỗ, đúng lúc, đủ để người nghe tự kết luận và tự hành động. Chẳng cần ra lệnh hay yêu cầu, chỉ cần người nghe tự thấy mình nên làm gì. Trần Mặc trở về phòng mình khi mặt trời đã qua đỉnh. Hắn lấy từ túi trữ vật ra hai thứ: Hắc Ký Trao Tay và ngọc giản vô danh ghi danh sách tên. Đặt cạnh nhau trên sàn, không đọc lại nội dung. Chỉ nhìn vào ký hiệu. Có những thứ hắn chưa đọc được. Huyết Khế Ký Mạn, Giả Linh Văn Bản, Tương Lan Ẩm Thể, những tên hắn từng lướt qua trong danh mục thư viện, một số đang nằm trong tay người khác, một số hắn không biết ở đâu. Nếu Mạc Huyền kiểm soát qua môi trường chứ không qua lệnh, thì chứng cứ sẽ không nằm ở cuối chuỗi lan truyền. Người cuối chuỗi cũng không biết mình đang ở trong chuỗi. Hắn phải tìm ở điểm khởi đầu. Thứ đã tạo ra môi trường đó. Hắn gấp tờ sơ đồ lại, đặt vào túi trữ vật. Rồi hắn nhìn xuống tờ ghi chép ban đầu. Danh sách những người trong chuỗi lan truyền. Hắn đếm tên lần thứ ba, chầm chậm, từng dòng. Rồi dừng lại. Có một điểm trong mạng nhện không có tên. Văn Kha nhớ mái hiên phía đông, nhưng cả những người hắn vừa hỏi đều không chỉ ra được chuyện ấy bắt đầu từ chỗ nào trước buổi uống trà. Có lẽ điểm khởi đầu hắn cần tìm không phải một người, mà là một nơi.